Het belangrijkste verschil
NiMH en LiPo zijn twee verschillende accutechnologieën voor RC-modellen; de keuze begint bij de eisen van het voertuig, niet bij een algemene rangschikking van de accu’s. De chemische samenstelling bepaalt onder meer de nominale spanning per cel en brengt eigen laad- en hanteereisen met zich mee. Daardoor is een accu die fysiek in het accuvak past niet automatisch elektrisch geschikt. Bekijk eerst welke accutypen, celconfiguraties en spanningen de fabrikant van het model toestaat.
Chemie en basisverschillen
NiMH staat voor nikkel-metaalhydride: in iedere cel slaan een nikkelverbinding en een metaalhydridelegering energie op. LiPo betekent lithium-polymeer en verwijst naar een lithium-ioncel met een polymeer- of gelachtige elektrolyt. Die verschillende chemie verklaart waarom NiMH- en LiPo-packs elk eigen eisen stellen aan laden en hanteren; ze zijn niet onderling uitwisselbaar, ook niet wanneer stekkers of afmetingen overeenkomen.
Een NiMH-cel heeft doorgaans een nominale spanning van 1,2 volt, tegenover ongeveer 3,7 volt voor een LiPo-cel. Het aantal cellen in serie bepaalt de nominale packspanning: een pack met zes NiMH-cellen komt bijvoorbeeld uit op 7,2 volt, terwijl een LiPo-pack met twee cellen nominaal 7,4 volt levert. De spanningen liggen dicht bij elkaar, maar verschillen tijdens gebruik en bij een volle lading. Kijk daarom niet alleen naar het etiket of de nominale waarde.
Voor een RC-auto zijn de toegestane accutechnologie, celconfiguratie en maximale spanning van de regelaar en motor doorslaggevend. Ook de ruimte voor de pack en de aansluiting moeten overeenkomen met de modelspecificaties. De beste accu voor RC is dus de accu die binnen die grenzen past. Controleer die gegevens voordat u een NiMH- of LiPo-accu kiest.
Vergelijking op belangrijke criteria
Bij een NiMH- of LiPo-accu voor RC bepalen niet alleen de prestaties, maar ook de technische eisen van het model of een pack bruikbaar is. Controleer daarom de gevraagde spanning, de beschikbare ruimte en de aansluiting voordat u een accu kiest. Ook de lader moet geschikt zijn voor de gebruikte accutechnologie. De vergelijking hieronder laat zien waar de belangrijkste verschillen in compatibiliteit, laden en hanteren zitten.
Compatibiliteit
Begin bij de specificaties van het RC-model: daarin staan de toegestane accuspanning en eventuele eisen aan het aantal cellen. Een NiMH-cel heeft een nominale spanning van 1,2 volt; bij een LiPo-cel is dat 3,7 volt. Het aantal cellen bepaalt de packspanning, maar de chemienaam alleen zegt niet of die spanning geschikt is voor de motorregelaar en de overige elektronica.
Controleer vervolgens de afmetingen van het accuvak, de manier waarop het pack wordt vastgezet en de plaats van kabels en stekkers. Een pack dat elektrisch passend lijkt, kan te lang, te breed of te dik zijn voor de beschikbare ruimte. Ook moeten stekkertype en polariteit overeenkomen met de aansluiting van het model; een passende stekker betekent niet automatisch dat de spanning binnen de toegestane grenzen valt.
De accucompatibiliteit met een RC-auto hangt dus af van de combinatie van spanning, afmetingen en aansluiting. Vergelijk die gegevens met de handleiding van het model en controleer of de regelaar de gekozen packspanning ondersteunt. Zo voorkomt u dat alleen de chemiesoort de doorslag geeft terwijl een andere modelspecificatie niet klopt.
Laden en hanteren
NiMH- en LiPo-packs vragen om een laadprogramma dat bij hun accutechnologie past. De tabel vat de praktische verschillen samen.
| Onderdeel | NiMH | LiPo |
|---|---|---|
| Chemie | Nikkel-metaalhydride; de packspanning hangt samen met het aantal cellen. | Lithium-polymeer; de packspanning hangt samen met het aantal cellen. |
| Ladervereisten | Gebruik een lader met NiMH-programma en passende beëindiging van de laadcyclus, bijvoorbeeld op basis van spanningsverandering, temperatuur of tijd. | Gebruik een LiPo-programma met de juiste celinstelling en laadspanning; balanceren bewaakt de spanning van afzonderlijke cellen. |
| Modelcompatibiliteit | Controleer of spanning, packformaat en stekker passen bij de specificaties van het model. | Controleer dezelfde punten en bevestig bovendien dat de regelaar de gekozen LiPo-packspanning ondersteunt. |
| Aandachtspunten bij hanteren | Laad geen beschadigd pack en laat een warm pack afkoelen voordat u het opnieuw gebruikt. | Laad onder toezicht op een niet-brandbare ondergrond; gebruik geen beschadigde of gezwollen pack. |
Stel de lader altijd in op de accutechnologie en het aantal cellen van het pack; een verkeerde laadinstelling kan de accu beschadigen. Een NiMH-lader is niet automatisch geschikt voor LiPo, en omgekeerd.
Praktisch is de geschikte accu die zowel binnen de modelspecificaties past als met de beschikbare lader correct kan worden geladen.
Wanneer een NiMH-pack past
Een NiMH-pack kan passen wanneer de handleiding van het RC-model NiMH-gebruik toestaat en de accuruimte bij het pack past. Controleer daarvoor de voorgeschreven spanning, de beschikbare ruimte en de aansluiting op het model. Ook de lader moet een NiMH-instelling hebben die geschikt is voor het pack. Beoordeel elk punt aan de hand van de modelspecificaties en de gegevens op de accu en lader.
Voorwaarden voor passend gebruik
Een NiMH-accu voor modelbouw is alleen passend als spanning, packvorm, afmetingen en connector overeenkomen met wat de fabrikant van het model voorschrijft. Controleer daarnaast of de lader NiMH ondersteunt.
- Vergelijk de voorgeschreven spanning met die van het pack: NiMH-cellen leveren nominaal 1,2 V per cel; een pack met zes cellen is bijvoorbeeld 7,2 V.
- Controleer of de handleiding de gebruikte NiMH-packspanning toestaat; een overeenkomstige stekker maakt een pack met een afwijkende spanning niet geschikt.
- Bekijk de packvorm in de modelspecificaties, zoals een rechte stickvorm of een uitvoering met een afwijkende indeling, en vergelijk die met de accuhouder.
- Meet de beschikbare lengte, breedte en hoogte van de accuruimte en vergelijk die met de opgegeven packmaten, inclusief ruimte voor kabels en het sluiten van het luik.
- Vergelijk de connector van het pack met die van de auto; let op passend type en polariteit, zodat de aansluiting overeenkomt met de modelspecificaties.
- Controleer of de acculader een NiMH-programma heeft en geschikt is voor het aantal cellen van het pack; een LiPo-programma is geen vervanging.
Een NiMH-pack is een passende keuze wanneer alle gegevens overeenkomen met de handleiding en de lader de NiMH-accu ondersteunt.
Wanneer een LiPo-pack past
Een LiPo-pack past wanneer de toegestane spanning en afmetingen overeenkomen met de eisen van het RC-model. Controleer daarvoor zowel de handleiding van het model als de gegevens van motor, snelheidsregelaar en accuvak; alleen een passende stekker is geen bewijs van geschiktheid. De lader moet bovendien een LiPo-programma en instellingen voor het juiste aantal cellen ondersteunen. Voor een LiPo-accu voor modelbouw gelden de laad- en hanteerinstructies van de fabrikant van het pack en de handleiding van de lader.
Specificaties en laadvoorwaarden
Vergelijk de waarden op het pack met de grenzen van het model en de lader voordat u een LiPo aansluit. Deze controle bepaalt of de accu elektrisch en fysiek geschikt is.
- Controleer het aantal cellen en de spanning: een 2S-pack is nominaal 7,4 V en een 3S-pack 11,1 V; volg de maximale packspanning van de regelaar.
- Houd rekening met de laadspanning: een gangbare LiPo-cel wordt tot 4,20 V geladen, maar gebruik uitsluitend de waarde die de packfabrikant voorschrijft.
- Meet lengte, breedte en hoogte van het pack en vergelijk die met het accuvak; laat ruimte voor kabels en voorkom dat de behuizing onder druk komt.
- Controleer stekkertype en polariteit aan modelzijde; een passende vorm garandeert geen juiste bedrading, en een verkeerde aansluiting kan elektronica beschadigen.
- Kies een lader met een afzonderlijke LiPo-instelling en het juiste celgetal; gebruik bij packs met balanceerstekker ook de passende balanceeraansluiting.
- Stel de laadstroom in volgens het etiket of de fabrikant: 1C betekent bijvoorbeeld 5 A voor een pack van 5.000 mAh, maar is niet automatisch toegestaan.
- Volg de handleiding van de lader voor celcontrole en laadprogramma; gebruik geen NiMH-programma en laad een beschadigd of opgezwollen pack niet.
Controleer ook de packhandleiding voor toegestane laadtemperatuur en eventuele bijzondere aansluit- of bewaarinstructies; die kunnen per uitvoering verschillen. Een LiPo past pas als spanning, formaat, aansluiting én laadinstellingen aantoonbaar overeenkomen met de fabrikantgegevens.
Kiezen op basis van je RC-model
De juiste accukeuze hangt af van de specificaties en beperkingen van het RC-model, niet alleen van de gewenste rijtijd of prestaties. Een pack moet passen bij de eisen van motor en regelaar én in het accucompartiment kunnen worden bevestigd. Ook de aansluitingen en beschikbare lader bepalen welke opties praktisch bruikbaar zijn. Door de controles in vaste volgorde uit te voeren, voorkom je dat een aantrekkelijke accu op een ander punt niet geschikt blijkt.
Controleer de specificaties stap voor stap
Doorloop deze controles in volgorde; een grotere capaciteit of hogere ontlaadsnelheid maakt een pack met ongeschikte spanning of afmetingen niet passend.
- Raadpleeg de modelhandleiding en noteer het toegestane accutype, het aanbevolen celgetal, de spanningsgrenzen en eventuele eisen aan capaciteit of packvorm.
- Vergelijk de nominale spanning en het celgetal met de specificaties van motor en elektronische regelaar; ga niet uit van alleen de stekkeraansluiting.
- Meet de lengte, breedte en hoogte van het accuvak en vergelijk die met de opgegeven packmaten; controleer ook of riem of klep sluit.
- Controleer of het accugewicht binnen de modelgrenzen blijft en of de pack op de bedoelde plek vastzit, zonder stuurstangen of aandrijving te hinderen.
- Vergelijk stekkertype en polariteit met de aansluiting van het model; bevestig dat een eventuele adapter mechanisch stevig en elektrisch passend is.
- Controleer of de acculader de gekozen chemie en het celgetal ondersteunt en, bij een LiPo-pack, de vereiste aansluitingen voor laden aankan.
Weeg tot slot af of de benodigde laadroutine en het onderhoud passen bij de tijd en aandacht die u beschikbaar hebt. Kies de accu die alle modelgrenzen respecteert en die u volgens de handleiding kunt gebruiken.